Έρευνα ΕΚΤ: Το «διπλό τραύμα» των απανωτών κρίσεων εκτινάσσει τις πληθωριστικές προσδοκίες των Ευρωπαίων
Σοβαρές ανησυχίες για την παγίωση των πληθωριστικών προσδοκιών στην Ευρωζώνη προκαλούν τα αποτελέσματα της τελευταίας έρευνας της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (Consumer Expectations Survey – Απρίλιος 2026), αποτυπώνοντας αυτό που οι αναλυτές ονομάζουν «διπλό τραύμα» των καταναλωτών. Σύμφωνα με άρθρο του οικονομικού αναλυτή Νίκου Φιλιππίδη, οι Ευρωπαίοι πολίτες, έχοντας ήδη υποστεί το σοκ της ακρίβειας μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022, αντιδρούν πλέον πολύ πιο νευρικά και έντονα στο νέο γεωπολιτικό σοκ του πολέμου στο Ιράν, γεγονός που ενισχύει τον κίνδυνο στασιμοπληθωρισμού.
Τα επίσημα στοιχεία της ΕΚΤ (στην επεξεργασία των οποίων συμμετέχει και ο Έλληνας ερευνητής Δ. Γεωργαράκος) δείχνουν ότι η αντίληψη των καταναλωτών για τον πληθωρισμό των τελευταίων 12 μηνών σημείωσε σημαντική αύξηση, σκαρφαλώνοντας στο 4,0% (από 3,5% τον Μάρτιο). Παράλληλα, οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό του επόμενου έτους παρέμειναν «καρφωμένες» στο υψηλό 4,0%, παρά το γεγονός ότι ο τρέχων πραγματικός πληθωρισμός στην Ευρωζώνη κινείται σε πιο ελεγχόμενα επίπεδα, κοντά στο 3%. Το εύρημα αυτό επιβεβαιώνει ότι οι μνήμες της προηγούμενης ενεργειακής κρίσης ενεργοποιούνται αυτόματα, κάνοντας τους πολίτες να προεξοφλούν νέο ράλι ανατιμήσεων.
Η έρευνα καταγράφει έντονη επιδείνωση και στους υπόλοιπους δείκτες της πραγματικής οικονομίας:
-
Εισοδήματα vs Δαπάνες: Οι προσδοκίες για την ονομαστική αύξηση των εισοδημάτων υποχώρησαν στο 0,8% (από 1,2%), την ώρα που οι προβλέψεις για την αύξηση των οικογενειακών δαπανών ανέβηκαν στο 4,3% (από 4,1%).
-
Οικονομική Ύφεση: Οι εκτιμήσεις για την οικονομική ανάπτυξη της Ευρωζώνης έγιναν ακόμη πιο αρνητικές, διολισθαίνοντας στο -2,2%.
-
Πρόσβαση σε Πιστώσεις: Η αυστηροποίηση των κριτηρίων τραπεζικού δανεισμού (credit tightening) από την πλευρά των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων έφτασε στο υψηλότερο επίπεδο από τον Φεβρουάριο του 2024.
Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα είναι εκείνα που αναφέρουν σταθερά τις υψηλότερες πληθωριστικές προσδοκίες, αλλά και τον μεγαλύτερο φόβο για την ανεργία (13,3% έναντι 9,4% των υψηλών εισοδημάτων).
Στην περίπτωση της Ελλάδας, το πρόβλημα εμφανίζεται ακόμη πιο σύνθετο, καθώς η ταχεία μετάδοση των ανατιμήσεων στην εγχώρια αγορά δεν αποτελεί απλώς ζήτημα καταναλωτικής ψυχολογίας, αλλά δομικό πρόβλημα κόστους, λειτουργίας των εμπορικών δικτύων και έλλειψης ισχυρού ανταγωνισμού, γεγονός που ήδη οδηγεί το Υπουργείο Ανάπτυξης στην αναζήτηση έκτακτων παρεμβάσεων.
Ταυτότητα Ανάρτησης
-
Πηγή: Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ECB CES April 2026) / Καθημερινή/Ανάλυση Ν. Φιλιππίδη Επιμέλεια: Newsroom RodopiPress
Σχόλιο Συντάκτη
Σχόλιο: Η έρευνα της ΕΚΤ περιγράφει με επιστημονικούς όρους αυτό που ο ελληνικός πληθυσμός βιώνει στο πετσί του εδώ και χρόνια: το «διπλό τραύμα» της οικονομικής εξουθένωσης. Όταν οι καταναλωτές βλέπουν τα εισοδήματά τους να αναμένεται να αυξηθούν μόλις κατά 0,8%, ενώ οι δαπάνες τους για τα στοιχειώδη τρέχουν με 4,3%, η μαθηματική κατάληξη είναι η φτωχοποίηση. Το πιο επικίνδυνο εύρημα είναι ότι οι πληθωριστικές προσδοκίες αυτονομούνται από τα πραγματικά νούμερα. Οι πολίτες δεν εμπιστεύονται πλέον τις καθησυχαστικές δηλώσεις των τεχνοκρατών, διότι η εμπειρία του 2022 τους δίδαξε ότι οι κρίσεις πληρώνονται πάντα από τη δική τους τσέπη. Στη Ροδόπη, όπου η αγοραστική δύναμη είναι παραδοσιακά χαμηλότερη από τον εθνικό μέσο όρο, αυτό το ψυχολογικό και οικονομικό «μάγκωμα» μεταφράζεται σε άμεση καθίζηση της τοπικής αγοράς. Αν η κυβέρνηση και η ΕΚΤ συνεχίσουν να αντιμετωπίζουν το πρόβλημα μόνο με αυξήσεις επιτοκίων και επικοινωνιακά τεχνάσματα, το μόνο που θα καταφέρουν είναι να μετατρέψουν το «τραύμα» σε μόνιμη οικονομική αναπηρία.
