Γράφει ο Νίκος Αρβανίτης
Η εικόνα είναι αντιφατική, σχεδόν σχιζοφρενική. Από τη μία, η Εθνική Οδός στο ύψος του Μπράλου «κομμένη» στα δύο και τα τελωνεία στον Έβρο και τον Προμαχώνα σε κλοιό τρακτέρ. Από την άλλη, ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Κώστας Τσιάρας, να προαναγγέλλει μέσω συνέντευξης «πακέτο» ρευστότητας 420 εκατ. ευρώ (300 εκατ. πληρωμές και 120 εκατ. αποζημιώσεις) μέσα στα επόμενα 24ωρα, ζητώντας διάλογο «χωρίς τελεσίγραφα».
Κ. Τσιάρας: Νέο πακέτο πληρωμών 300 εκατ. ευρώ εντός της εβδομάδας – Τι ισχύει για ΕΛΓΑ και ελέγχους
Το ερώτημα που προκύπτει αβίαστα είναι: Γιατί οι αγρότες δεν περιμένουν να δουν το χρώμα του χρήματος πριν κλείσουν τους δρόμους;
Η απάντηση κρύβεται στο βαθύ έλλειμμα εμπιστοσύνης που έχει δημιουργηθεί μεταξύ του πρωτογενούς τομέα και του επιτελικού κράτους, και ειδικότερα του ΟΠΕΚΕΠΕ.
Ο κ. Τσιάρας, ορθώς από την πλευρά της δημοσιονομικής σοβαρότητας, υπεραμύνεται του νέου συστήματος αυστηρών ελέγχων και της ευθυγράμμισης με τους κοινοτικούς κανονισμούς. Μιλά για «εξυγίανση» και για 44.000 παραγωγούς που ελέγχονται ως δυνητικοί δικαιούχοι.
Ωστόσο, για τον αγρότη που βρίσκεται στο τιμόνι του τρακτέρ στη Σιάτιστα ή στους Κήπους, οι όροι «monitoring», «διασταυρωτικοί έλεγχοι» και «ευρωπαϊκή συμμόρφωση» ακούγονται συχνά ως προφάσεις καθυστέρησης. Η πραγματικότητα του αγρού δεν μετριέται με Excel, αλλά με το κόστος του πετρελαίου στην αντλία και την τιμή της κιλοβατώρας, αιτήματα που παραμένουν ψηλά στην ατζέντα των μπλόκων και στα οποία η συνέντευξη του Υπουργού δεν έδωσε άμεσες, νέες απαντήσεις, πέραν των ήδη γνωστών μέτρων.
Η κυβέρνηση επιχειρεί ένα risky «all-in» αυτή την εβδομάδα. Ρίχνει στο τραπέζι το ισχυρό χαρτί της ρευστότητας, ευελπιστώντας ότι η πίστωση των λογαριασμών θα λειτουργήσει ως πυροσβεστήρας, εκτονώνοντας την ένταση πριν τις γιορτές. Το ποσό δεν είναι αμελητέο. Αν όντως μπουν στα ταμεία των αγροτών πάνω από 400 εκατομμύρια ευρώ μέσα σε λίγες μέρες, το επιχείρημα της «αδιάλλακτης στάσης» των αγροτοσυνδικαλιστών ίσως αποδυναμωθεί στα μάτια της κοινής γνώμης.
Από την άλλη, οι αγρότες γνωρίζουν ότι μόλις τα τρακτέρ γυρίσουν στα χωράφια, η διαπραγματευτική τους ισχύς εξανεμίζεται. Η κλιμάκωση που βλέπουμε τώρα, με τον αποκλεισμό κομβικών σημείων όπως το Αεροδρόμιο «Μακεδονία» και τα τελωνεία, είναι η δική τους απάντηση: «Πρώτα λύσεις, μετά διάλογος». Το γεγονός ότι οι κινητοποιήσεις οργανώνονται πλέον πανελλαδικά και συντονισμένα, δείχνει ότι το πρόβλημα δεν είναι τοπικό, ούτε συγκυριακό.
Η εβδομάδα που ξεκινά είναι οριακή. Αν το σύστημα πληρωμών «κολλήσει» ξανά ή αν οι έλεγχοι αφήσουν εκτός πληρωμής μεγάλο αριθμό δικαιούχων χωρίς πειστικές εξηγήσεις, η «φωτιά» στα μπλόκα δεν θα σβήσει με τα 120 εκατ. του ΕΛΓΑ. Αντιθέτως, θα φουντώσει, μετατρέποντας τις γιορτές σε πεδίο μάχης.
Ο Κώστας Τσιάρας ζήτησε διάλογο χωρίς τελεσίγραφα. Όμως, στην πραγματικότητα, το τελεσίγραφο έχει ήδη τεθεί και από τις δύο πλευρές: Η κυβέρνηση έβαλε ημερομηνία λήξης της αναμονής την ερχόμενη εβδομάδα με τις πληρωμές. Οι αγρότες έβαλαν ημερομηνία έναρξης της κλιμάκωσης το «τώρα». Μένει να φανεί ποιος θα κερδίσει το στοίχημα της αξιοπιστίας.
