Η «Εταιρική Φιλανθρωπία» ως Δούρειος Ίππος και το Χρέος των Θεσμικών Εκπροσώπων
Η πρόσφατη κινητικότητα της εταιρείας Μεταλλεία Θράκης, με μια σειρά δωρεών που εκτείνονται από τον τομέα της Υγείας στην Κομοτηνή μέχρι την Παιδεία στην Αλεξανδρούπολη, επαναφέρει στο προσκήνιο το θεμελιώδες ερώτημα: Ποιο είναι το πραγματικό τίμημα της «εταιρικής κοινωνικής ευθύνης»;
Όταν μια πολυεθνική επιχείρηση, που δεν έχει ακόμη ξεκινήσει την παραγωγική της δραστηριότητα στην περιοχή —και άρα δεν διαθέτει τοπικά κέρδη προς «ανταπόδοση»— προχωρά σε παροχές προς δημόσιους φορείς, η κίνηση αυτή παύει να είναι φιλανθρωπική. Μετατρέπεται σε ένα καθαρά πολιτικό και επικοινωνιακό εργαλείο, που στοχεύει στην κάμψη των κοινωνικών αντιστάσεων.
Θεσμική Ευθύνη: Πέρα από την Κάλπη
Σε αυτό το κρίσιμο σταυροδρόμι, η ευθύνη βαραίνει όλους όσοι κατέχουν δημόσια αξιώματα και θεσμικούς ρόλους. Δεν αναφερόμαστε μόνο στους αιρετούς της πολιτικής σκηνής, αλλά και στα μέλη των Διοικητικών Συμβουλίων των φορέων, στους επικεφαλής των συλλόγων και των επιστημονικών ενώσεων.
Όσοι υπηρετούν θεσμούς οφείλουν να αντιλαμβάνονται ότι η αποδοχή «δώρων» δεν είναι μια ουδέτερη διοικητική πράξη. Είναι μια κίνηση που φέρει πολιτικό βάρος και οφείλει να σέβεται τη λαϊκή ετυμηγορία και βούληση. Η θεσμική αξιοπρέπεια δεν εκχωρείται έναντι εξοπλισμού, ούτε η λαϊκή βούληση παρακάμπτεται με «πρακτικά» συνεδριάσεων.
Τα Αμείλικτα Ερωτήματα του ΓΕΩΤΕΕ
Η επιστημονική κοινότητα, μέσω του ΓΕΩΤΕΕ Παραρτήματος Θράκης, έχει ήδη θέσει το πλαίσιο των κινδύνων που καμία «δωρεά» δεν μπορεί να καλύψει.
Τα ερωτήματα που προκύπτουν είναι αμείλικτα για κάθε θεσμικό παράγοντα που συνδιαλέγεται με την εταιρεία:
-
Η Υποθήκη του Πρωτογενούς Τομέα: Πώς θα απαντήσουν οι θεσμοί στους αγρότες, κτηνοτρόφους και μελισσοκόμους της περιοχής, όταν η χρήση κυανίου επιφέρει τη δυσφήμιση και τη μείωση των τιμών των προϊόντων τους;
-
Η Τοξική Κληρονομιά: Ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη για τη βιοσυσσώρευση βαρέων μετάλλων που απειλεί όλα τα έμβια όντα, ή για τη δημιουργία μιας «τοξικής αποθήκης» που θα παραμείνει εδώ ως μόνιμη απειλή;
-
Το Φυτογεωγραφικό Παράδοξο: Ποιο «αντάλλαγμα» ισοσταθμίζει την απειλή για το μοναδικό δάσος της μαύρης πεύκης, ένα πραγματικό μνημείο της φύσης;
-
Η Κλιματική Πραγματικότητα: Σε μια εποχή ακραίων καιρικών φαινομένων, ποιος εγγυάται ότι δεν θα ζήσουμε μια νέα «Μπάνια Μάρε» στη Θράκη, όταν ο μεταλλευτικός κώδικας παραμένει απαρχαιωμένος;
Μια Παρακαταθήκη Ερήμωσης;
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η εστίαση στη νέα γενιά. Η παροχή τεχνολογικών εργαλείων σε μαθητές, υπό το πρίσμα της επικείμενης μεταλλευτικής δραστηριότητας, φαντάζει περισσότερο ως προετοιμασία για μια αναγκαστική μελλοντική μετανάστευση.
Όταν το περιβάλλον υποβαθμιστεί και οι παραδοσιακοί κλάδοι καταρρεύσουν, τα παιδιά της Θράκης θα έχουν μεν τα «ψηφιακά εφόδια», αλλά δεν θα έχουν πλέον έναν βιώσιμο τόπο για να τα αξιοποιήσουν.
Συμπέρασμα
Οι φορείς που διαχειρίζονται το «κοινωνικό μέρισμα» των 5 εκατομμυρίων ευρώ ετησίως, οφείλουν να δουν τη μεγαλύτερη εικόνα. Το κόστος για τη διαχείριση των τοξικών καταλοίπων θα είναι πολλαπλάσιο και θα βαρύνει τις επόμενες γενιές.
Η Θράκη δεν χρειάζεται όψιμους ευεργέτες. Χρειάζεται θεσμικούς εκπροσώπους που δεν κάμπτονται από επικοινωνιακά τεχνάσματα, αλλά στέκονται φρουροί της δημόσιας υγείας και της οικολογικής ισορροπίας.
