Ιστορική αναδρομή στον Ψυχρό Πόλεμο: Η ΕΥΠ αποχαρακτήρισε 2.000 σελίδες απόρρητων αρχείων (1953-1959)
Σε μια κίνηση υψηλού ιστορικού συμβολισμού και διαφάνειας, η Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών (ΕΥΠ) προχώρησε σήμερα στη δημοσιοποίηση 123 απόρρητων εγγράφων από την πρώτη περίοδο λειτουργίας της (ως ΚΥΠ), καλύπτοντας την εξαετία 1953-1959. Πρόκειται για περίπου 2.000 σελίδες που αποτυπώνουν το κλίμα του Ψυχρού Πολέμου και το έντονα πολωμένο μετεμφυλιακό περιβάλλον στην Ελλάδα.
Οι δύο πυλώνες των αποκαλύψεων
Το υλικό που αναρτήθηκε στην ιστοσελίδα της Υπηρεσίας χωρίζεται σε δύο βασικές ενότητες:
-
Ο «Κομμουνιστικός Κίνδυνος»: Περιλαμβάνει αναλύσεις για τις χώρες του σοβιετικού συνασπισμού, δράσεις Ελλήνων κομμουνιστών στο εξωτερικό, καθώς και λεπτομερή δελτία για την εσωτερική κατάσταση σε φυλακές και τόπους εξορίας.
-
Εθνικά Θέματα & Γεωπολιτική: Έγγραφα που αφορούν τις εξελίξεις στα Βαλκάνια, την Τουρκία και τη Μέση Ανατολή, περιοχές που αποτελούσαν πάγια πεδία εθνικού ενδιαφέροντος.
Μια ματιά στο παρελθόν με «καθαρή ματιά»
Ο Διοικητής της ΕΥΠ, Θεμιστοκλής Δεμίρης, τόνισε πως η πρωτοβουλία αυτή στοχεύει στη συλλογική αυτογνωσία. Όπως επεσήμανε, τα έγγραφα αντανακλούν τις αντιλήψεις και τη φρασεολογία μιας εποχής όπου το ΚΚΕ ήταν εκτός νόμου και ο φόβος του «κομμουνιστικού δακτύλου» κυριαρχούσε στην κρατική ιδεολογία.
«Η δημοσίευση αυτού του υλικού επιβεβαιώνει ότι αυτό το κεφάλαιο της ιστορίας μας έχει κλείσει οριστικά. Η χώρα και οι υπηρεσίες της μπορούν πια να βλέπουν ψύχραιμα, κριτικά και αυτοκριτικά το παρελθόν τους», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Δεμίρης.
Συνέχεια στη δημοσιοποίηση αρχείων
Αυτή είναι η δεύτερη συστηματική δημοσιοποίηση αρχείων, μετά τα δελτία για την Κύπρο (1974) που δόθηκαν στη δημοσιότητα τον Νοέμβριο του 2024. Η ΕΥΠ δεσμεύεται για τη σταδιακή καθιέρωση μιας μεθοδικής διαδικασίας αποχαρακτηρισμού εγγράφων που συμπληρώνουν το όριο των 50 ετών, επιτρέποντας σε ιστορικούς και πολίτες να μελετήσουν την ιστορία μέσα από την οπτική των πρωταγωνιστών της εποχής.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών. Επιμέλεια: Νίκος Αρβανίτης
