Νέο μοντέλο για την Καινοτομία: Φορολογικά κίνητρα, ίδρυση νέου Υπουργείου και η στρατηγική για την Τεχνητή Νοημοσύνη

Τον οδικό χάρτη για την ενίσχυση της νεανικής επιχειρηματικότητας και τον ψηφιακό μετασχηματισμό της χώρας παρουσίασε ο Πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, κατά τη διάρκεια συζήτησης στο πλαίσιο της εκδήλωσης του Forbes. Στο επίκεντρο βρέθηκαν η φορολογική πολιτική για τους νέους, η θεσμική αναδιοργάνωση της έρευνας και η θέση της Ελλάδας στον παγκόσμιο χάρτη της Τεχνητής Νοημοσύνης (AI).

Φορολογικά Κίνητρα και Εργασιακό Πλαίσιο Η κυβερνητική πολιτική εστιάζει στην παροχή ισχυρών κινήτρων για την ένταξη των νέων στην αγορά εργασίας και την επιχειρηματικότητα. Συγκεκριμένα, από την 1η Ιανουαρίου 2026 τίθεται σε εφαρμογή ένα ευνοϊκό φορολογικό καθεστώς:

  • Μηδενικός φόρος εισοδήματος για νέους κάτω των 25 ετών.

  • Φόρος 9% για νέους ηλικίας 25 έως 30 ετών, με εισόδημα έως 20.000 ευρώ.

  • Διατήρηση του πλαισίου για τα stock options, το οποίο επιτρέπει στις νεοφυείς επιχειρήσεις (startups) να παραχωρούν μετοχικά δικαιώματα στους εργαζόμενους με ευνοϊκή φορολογική μεταχείριση, ενισχύοντας την κουλτούρα συμμετοχής.

Θεσμική Αναδιοργάνωση: Νέο Υπουργείο Σε επίπεδο κεντρικού σχεδιασμού, προετοιμάζεται η σύσταση ενός νέου χαρτοφυλακίου. Στόχος για την επόμενη κυβερνητική θητεία είναι η δημιουργία Υπουργείου Έρευνας, Καινοτομίας και Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης. Σκοπός του νέου φορέα θα είναι η ενοποίηση του χώρου της έρευνας, ο οποίος σήμερα είναι κατακερματισμένος ανάμεσα στα ερευνητικά κέντρα (που υπάγονται στο Υπουργείο Ανάπτυξης) και τα πανεπιστήμια (που υπάγονται στο Υπουργείο Παιδείας).

Υποδομές και Τεχνητή Νοημοσύνη Η στρατηγική για την Τεχνητή Νοημοσύνη αποτελεί πυλώνα ανάπτυξης, με την Ελλάδα να επιδιώκει ρόλο πρωταγωνιστή σε συγκεκριμένους τομείς, αξιοποιώντας το υψηλό επίπεδο του εγχώριου επιστημονικού δυναμικού.

  • Υπολογιστική Ισχύς: Μέσω του υπερυπολογιστή «Δαίδαλος» στο Λαύριο, θα παρέχεται δωρεάν ή με πολύ χαμηλό κόστος υπολογιστική δύναμη σε startups για την εκπαίδευση των μοντέλων τους.

  • Τομείς Εφαρμογής: Η έμφαση δίνεται σε πεδία όπου το κράτος διαθέτει δεδομένα και ανάγκες, όπως η Υγεία, η Πολιτική Προστασία, η Άμυνα και η Δικαιοσύνη (π.χ. ψηφιοποίηση πρακτικών).

  • Συνεργασίες: Υπογραμμίζεται η σημασία συνεργασιών με ευρωπαϊκούς φορείς τεχνολογίας, όπως η πρόσφατη συμφωνία (MoU) με την εταιρεία Mistral.

  • Κίνδυνοι: Αναγνωρίζονται οι προκλήσεις της AI, όπως η απώλεια θέσεων εργασίας και η διασπορά ψευδών ειδήσεων (deepfakes), ειδικά ενόψει των εκλογικών αναμετρήσεων του 2027.

Ευρωπαϊκή Διάσταση και Ανταγωνιστικότητα Αναφορικά με το χάσμα ανταγωνιστικότητας μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ, προκρίνεται η ανάγκη για βαθύτερη ενοποίηση της ευρωπαϊκής αγοράς:

  • Ενιαίο Νομικό Καθεστώς (28th Regime): Δημιουργία ενός πλαισίου που θα επιτρέπει στις εταιρείες να δραστηριοποιούνται ενιαία σε όλα τα κράτη-μέλη χωρίς γραφειοκρατικά εμπόδια.

  • Ένωση Κεφαλαιαγορών: Ενοποίηση των ευρωπαϊκών κεφαλαιαγορών ώστε οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να βρίσκουν χρηματοδότηση εντός της ΕΕ και να αποφεύγεται η διαρροή κεφαλαίων και επιχειρήσεων προς τις ΗΠΑ.

Εκπαίδευση και Κουλτούρα Τέλος, δίνεται έμφαση στην καλλιέργεια επιχειρηματικής κουλτούρας από τη σχολική ηλικία (μέσω προγραμμάτων όπως το Junior Achievement) και στην αλλαγή νοοτροπίας απέναντι στην αποτυχία, ώστε αυτή να αντιμετωπίζεται ως εμπειρία και όχι ως στίγμα. Παράλληλα, ενθαρρύνεται η περαιτέρω συμμετοχή των γυναικών στους κλάδους STEM και στο επιχειρηματικό οικοσύστημα.