Στα 25 Δισ. Ευρώ οι Ανάγκες στα Δυτικά Βαλκάνια: Διπλασιασμός των Κονδυλίων της ΕΕ και «Στρατιωτική Κινητικότητα»
Στο αστρονομικό ποσό των 25 δισεκατομμυρίων ευρώ προσδιορίζονται οι συνολικές επενδυτικές ανάγκες για τα έργα υποδομής μεταφορών στα Δυτικά Βαλκάνια, προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι περιφερειακής συνδεσιμότητας τα επόμενα χρόνια. Τα δεδομένα αυτά παρουσίασε από τη Θεσσαλονίκη η Mona Bjorklund, Διευθύντρια Συντονισμού Πολιτικής στη Γενική Διεύθυνση Κινητικότητας και Μεταφορών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, κλείνοντας τις εργασίες της Συνόδου για τις Επενδύσεις στις Μεταφορές (Transport Investment Summit).
Η Σύνοδος, που τελούσε υπό την αιγίδα του ελληνικού Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, ανέδειξε τη στρατηγική στροφή των Βρυξελλών προς τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, με το βλέμμα στραμμένο τόσο στην οικονομική ανάπτυξη όσο και στη γεωπολιτική ασφάλεια.
Το Νέο Ευρωπαϊκό Πλάνο και ο Στόχος του 2030
Σύμφωνα με το στέλεχος της Κομισιόν, η ΕΕ χαράζει πλέον ένα ξεκάθαρο μονοπάτι ενόψει του επόμενου Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου (ΠΔΠ), με δύο κομβικές ειδήσεις:
-
Διπλασιασμός Κονδυλίων: Ο αρμόδιος Ευρωπαίος Επίτροπος, Απόστολος Τζιτζικώστας, επιβεβαίωσε ότι ο προϋπολογισμός του Μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη» (Connecting Europe Facility) θα διπλασιαστεί στον επόμενο επταετή κύκλο για τα έργα μεταφορών.
-
Στρατιωτική Κινητικότητα (Military Mobility): Εκτός από την ανθεκτικότητα των υποδομών, οι νέες προδιαγραφές της ΕΕ απαιτούν οι υπό κατασκευή άξονες να επιτρέπουν και τη γρήγορη, απρόσκοπτη κινητικότητα στρατιωτικών δυνάμεων όταν αυτό κριθεί αναγκαίο.
-
Το Ορόσημο του 2030: Η πρώτη αυστηρή προθεσμία για το βασικό Διευρωπαϊκό Δίκτυο Μεταφορών (TEN-T) είναι το 2030. Η Κομισιόν ζήτησε από τις χώρες τη δημιουργία ενός ώριμου, οικονομικά βιώσιμου χαρτοφυλακίου έργων (bankable), ικανού να προσελκύσει δημόσιους και ιδιωτικούς πόρους.
Αντιδράσεις και Ελληνικές Πρωτοβουλίες
Ο Υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Χρίστος Δήμας, σχολίασε με νόημα τις παλαιότερες δυτικοευρωπαϊκές επικρίσεις ότι «στα Βαλκάνια έχουμε ένα πρόβλημα για κάθε λύση», τονίζοντας ότι η περιοχή γυρίζει σελίδα αφήνοντας πίσω της τις αβεβαιότητες του παρελθόντος. Παραδέχθηκε, ωστόσο, την υψηλή πολυπλοκότητα των διασυνοριακών έργων που απαιτούν ισχυρή πολιτική ηγεσία.
Παράλληλα, ο Γενικός Γραμματέας Μεταφορών, Στέλιος Σιακαρέτσιος, έβγαλε μια σημαντική είδηση για την επόμενη ημέρα, ανακοινώνοντας την πραγματοποίηση της τριμερούς συνάντησης Ελλάδας – Βουλγαρίας – Ρουμανίας με σκοπό την επίσημη παρουσίαση των πρώτων κοινών μεταφορικών πρότζεκτ των τριών χωρών, αποδεικνύοντας ότι η περιφερειακή συνεργασία παράγει ήδη απτά αποτελέσματα.
Σχόλιο Συντάκτη
Οι ανακοινώσεις από το βήμα της Θεσσαλονίκης για 25 δισεκατομμύρια ευρώ και τον διπλασιασμό των κονδυλίων της ΕΕ προκαλούν ίλιγγο, όμως η πιο ηχηρή είδηση κρύβεται στη φράση «στρατιωτική κινητικότητα». Οι Βρυξέλλες πλέον δεν σχεδιάζουν δρόμους και τρένα στα Βαλκάνια μόνο για τη διακίνηση εμπορευμάτων ή τουριστών, αλλά μετατρέπουν τη Νοτιοανατολική Ευρώπη σε μια ενιαία αμυντική ζώνη, επηρεασμένες προφανώς από τις γεωπολιτικές αναταράξεις στα ανατολικά μας σύνορα (Ουκρανία).
Για τη Θράκη, η εξέλιξη αυτή έχει διπλή ανάγνωση. Από τη μία, ο γεωστρατηγικός ρόλος του λιμανιού της Αλεξανδρούπολης και των δικτύων που ξεκινούν από αυτό αναβαθμίζεται κατακόρυφα, έλκοντας ευρωπαϊκό χρήμα. Από την άλλη, η αυστηρή προθεσμία του 2030 είναι προ των πυλών και η ελληνική γραφειοκρατία στην ωρίμανση των σιδηροδρομικών έργων παραμένει το μεγάλο αγκάθι. Αν η χώρα μας δεν τρέξει με πρωτόγνωρες ταχύτητες να παρουσιάσει «bankable» προτάσεις, κινδυνεύει να δει αυτά τα δισεκατομμύρια να κατευθύνονται αποκλειστικά στους βαλκάνιους γείτονές μας, αφήνοντας τις δικές μας υποδομές στη μοίρα τους.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Ρεπορτάζ: Αλεξάνδρα Γούτα Επιμέλεια: RodopiPress
