Μια ιδιαίτερα συγκινητική εκδήλωση με τεράστιο ιστορικό, ανθρωπιστικό και συμβολικό βάρος πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη, 25 Ιουνίου 2026, στο Αμφιθέατρο «Γιάννος Κρανιδιώτης» του Υπουργείου Εξωτερικών στην Αθήνα. Αντικείμενο της εκδήλωσης ήταν η απόδοση των προσωπικών αντικειμένων τεσσάρων Ελλήνων θυμάτων των ναζιστικών στρατοπέδων συγκέντρωσης και καταναγκαστικής εργασίας στους απογόνους και τις οικογένειές τους, επιστρέφοντας κλεμμένες μνήμες δεκαετιών στους νόμιμους κατόχους τους.
Η δράση αυτή εντάσσεται στο πλαίσιο της διεθνούς εκστρατείας #StolenMemory των Αρχείων Arolsen (του μεγαλύτερου φορέα τεκμηρίωσης των ναζιστικών εγκλημάτων παγκοσμίως με πάνω από 30 εκατομμύρια έγγραφα). Στην Ελλάδα, το πρόγραμμα υλοποιήθηκε με απόλυτη επιτυχία μέσω της συνεργασίας της Γενικής Γραμματείας Θρησκευμάτων του Υπουργείου Παιδείας και της Υπηρεσίας Διπλωματικού και Ιστορικού Αρχείου του Υπουργείου Εξωτερικών.
Η ολοκλήρωση της δράσης συνοδεύεται από δύο μοναδικές και ιστορικές πρωτιές για τη χώρα μας σε παγκόσμιο επίπεδο:
-
Κρατική Μαθητική Πρωτοβουλία: Η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα παγκοσμίως όπου η συμμετοχή των μαθητών στη διαδικασία εντοπισμού των οικογενειών των θυμάτων δεν έγινε μεμονωμένα, αλλά εντάχθηκε σε μια κεντρικά σχεδιασμένη εθνική κρατική πρωτοβουλία.
-
100% Εντοπισμός: Η Ελλάδα γίνεται η πρώτη χώρα διεθνώς που κατάφερε να εντοπίσει τις οικογένειες του συνόλου των πολιτών της, των οποίων τα προσωπικά αντικείμενα φυλάσσονταν στα Αρχεία Arolsen, κλείνοντας οριστικά έναν επώδυνο κύκλο αναζήτησης.
Στην εκδήλωση απηύθυνε χαιρετισμό ο Γενικός Γραμματέας Θρησκευμάτων, Γιώργος Καλαντζής, εκπροσωπώντας τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, καθώς και η Πρέσβυς Χρυσούλα Αλειφέρη (Ειδική Απεσταλμένη για την Καταπολέμηση του Αντισημιτισμού), ο Προϊστάμενος του Διπλωματικού Αρχείου, Γιώργος Πολυδωράκης, και ο Διευθυντής των Αρχείων Arolsen, Moritz Wein, ο οποίος παρέδωσε στις οικογένειες και αντίγραφα των πρωτότυπων εγγράφων των συγγενών τους.
Καθοριστικό ρόλο στην έρευνα και τον επιτυχή εντοπισμό των συγγενών διαδραμάτισαν οι μαθητικές ομάδες τεσσάρων σχολείων, οι οποίες παρουσίασαν το έργο τους: του Εσπερινού Επαγγελματικού Λυκείου (ΕΠΑΛ) Ευόσμου Θεσσαλονίκης, του 2ου ΓΕΛ Κορωπίου, του 7ου Γυμνασίου Νέας Ιωνίας και του 1ου ΓΕΛ Υμηττού.
Πηγή: Δελτίο Τύπου Υπουργείου Εξωτερικών / Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού Επιμέλεια: RodopiPress
ΣΧΟΛΙΟ ΣΥΝΤΑΚΤΗ
Υπάρχουν ειδήσεις που ξεπερνούν την ψυχρή πολιτική ή υπηρεσιακή επικαιρότητα και αγγίζουν τις πιο ευαίσθητες χορδές της εθνικής και ανθρώπινης συνείδησης. Η επιστροφή των προσωπικών αντικειμένων—ενός ρολογιού, ενός δαχτυλιδιού, ενός πορτοφολιού—που κλάπηκαν από τους Ναζί στα στρατόπεδα του θανάτου, δεν είναι απλώς μια τυπική παράδοση· είναι μια πράξη καθυστερημένης, αλλά ιερής δικαιοσύνης.
Η παγκόσμια πρωτιά της Ελλάδας στον εντοπισμό του 100% των οικογενειών των θυμάτων της αποτελεί έναν άθλο που μας γεμίζει υπερηφάνεια. Ακόμη πιο ελπιδοφόρο, όμως, είναι το γεγονός ότι αυτή η ιστορική αναδίφηση έγινε πράξη μέσα από τα χέρια και τα μάτια της νέας γενιάς. Η συμμετοχή των μαθητών, όπως αυτών του Εσπερινού ΕΠΑΛ Ευόσμου της Θεσσαλονίκης, αποδεικνύει ότι η Ιστορία δεν είναι ένα νεκρό γράμμα στα σχολικά βιβλία, αλλά μια ζωντανή σκυτάλη μνήμης. Όταν τα παιδιά μας γίνονται ντετέκτιβ της ιστορικής αλήθειας και έρχονται πρόσωπο με πρόσωπο με τη φρίκη του φασισμού και του ναζισμού, θωρακίζονται απέναντι στη λήθη. Σε μια εποχή που ο αντισημιτισμός, ο ρατσισμός και η μισαλλοδοξία ξανασηκώνουν κεφάλι στην Ευρώπη, η εκστρατεία #StolenMemory μας υπενθυμίζει ότι η μνήμη είναι το πιο ισχυρό μας όπλο για να μην επαναληφθεί ποτέ το σκοτάδι.
