Doğu Makedonya ve Trakya’daki (DMT) et piyasasının durumu, genel enflasyon seyrinden bağımsız olarak değerlendirilemez. Son veriler, Kasım ayında Tüketici Fiyatları Genel Endeksi’nin %2,4 olarak gerçekleşmesine rağmen, gıda ve özellikle et ürünlerindeki fiyat artışlarının çok daha hızlı seyrettiğini ve hanehalkları üzerinde orantısız bir baskı yarattığını gösteriyor.
Yunanistan İstatistik Kurumu (ELSTAT) verilerine göre, ülke genelinde et fiyatlarında yıllık %13’lük bir artış kaydedildi. Dana etinde aylık artış %2,7, kanatlı etinde ise Ekim ayına göre %2,3 oldu. Bu eğilim, özellikle Evros’ta (Meriç) ve DMT genelinde daha şiddetli bir şekilde hissediliyor.
Bölgesel fiyat denetimlerinden elde edilen veriler, bazı dana eti kesimlerinde geçen yıla kıyasla %30’u aşan, hatta %36’ya varan artışlar olduğunu ortaya koyuyor. Bölge Müdürlüğü’nün örnekleme verilerine göre:
-
Kontrafile (Koulóto): %36’ya kadar artış.
-
Kürek (Spála): Yaklaşık %19 artış.
-
Biftek (Brizóla): %15 artış.
-
Kıyma (Kimás): %20’nin üzerinde artış.
Pratikte, Aralık 2024’te kilosu 12-14,5 Euro bandında olan fiyatlar, bu yıl kesim türüne ve menşeine bağlı olarak 16 ila 19 Euro arasında değişiyor. Kuzu, keçi ve domuz etinde de benzer bir yükseliş trendi görülmesi, etin pahalılığın ana “tetikleyicilerinden” biri olduğunu doğruluyor.
Bu yerel gerçeklik, temel ihtiyaç maddelerindeki genel enflasyon tablosuyla örtüşüyor. Kasım ayında gıda fiyatları yıllık bazda toplam %2,7 artarken, kahve ve çikolata gibi günlük tüketim ürünlerinde artışlar %20’yi aştı. Aynı zamanda, kiralar %8,6 artarak hanehalkının kullanılabilir gelirini daha da daraltmaktadır.
Zeytinyağı veya doğalgaz gibi bazı kategorilerde düşüşler yaşansa da, bu düşüşler temel gıda maddelerinden gelen baskıyı dengelemeye yetmiyor. DMT’deki sektör profesyonelleri, artan yem maliyetleri, nakliye ve enerji fiyatlarının fiyatları yukarı itmeye devam ettiğini, bazı bölgelerdeki azalan üretimin ise arzı kısıtladığını belirtiyor.
Sonuç olarak, genel enflasyonun nispeten kontrol altında göründüğü bir dönemde bile, temel gıda ürünlerindeki—özellikle etteki—fiyat artışları, Doğu Makedonya ve Trakya’daki hanehalkları için bu yılki bayram sofrasını belirgin şekilde daha pahalı hale getiriyor.
