Η Καταστροφή των Ψαρών: 202 Χρόνια από το Ολοκαύτωμα που Συγκλόνισε τον Ελληνισμό
Η 22α Ιουνίου αποτελεί ημέρα μνήμης και εθνικού αναστοχασμού, καθώς συμπληρώνονται 202 χρόνια από την ιστορική Καταστροφή των Ψαρών (22 Ιουνίου 1824), ένα από τα πιο τραγικά αλλά και ένδοξα κεφάλαια της Ελληνικής Επανάστασης. Οι Ψαριανοί, έχοντας λάβει τη «λεωνίδειο απόφασιν» να αμυνθούν μέχρι θανάτου στην ξηρά, μετέφεραν τα κανόνια των πλοίων τους στα οχυρά, έτοιμοι να αντιμετωπίσουν την οθωμανική αρμάδα.
Παρά τις απεγνωσμένες εκκλήσεις του νησιού προς την ελληνική κυβέρνηση για αποστολή πολεμικών εφοδίων και τη συνδρομή του εθνικού στόλου, η βοήθεια δεν έφτασε ποτέ. Στις 20 Ιουνίου 1824 ο εχθρικός στόλος υπό τον Χοσρέφ Πασά πλησίασε τα Ψαρά. Μετά από μια πρώτη αποτυχημένη απόπειρα απόβασης, οι οθωμανικές δυνάμεις κατάφεραν τελικά να πατήσουν στο νησί, στρέφοντας την επίθεσή τους προς το οχυρωμένο Παλαιόκαστρο.
Η νύχτα της 21ης προς 22α Ιουνίου βρήκε τους υπερασπιστές χωρίς καμία ψευδαίσθηση για τη μοίρα τους, καθώς η εντολή του Σουλτάνου ήταν η πλήρης εξαφάνιση του νησιού. Η πτώση του Παλαιοκάστρου επισφραγίστηκε με το ολοκαύτωμα της μπαρουταποθήκης και τη σφαγή 4.000 εκ των 7.000 κατοίκων. Η καταστροφή των Ψαρών στέρησε από την Επανάσταση μια κορυφαία ναυτική δύναμη, αλλά η θυσία τους πέρασε στην αθανασία, αποτυπωμένη γλαφυρά από τον εθνικό μας ποιητή Διονύσιο Σολωμό.
- Πηγή: Ιστορικά Αρχεία / ΓΕΣΕπιμέλεια: RodopiPress
Σχόλιο Συντάκτη
Η μαύρη επέτειος της Καταστροφής των Ψαρών δεν είναι απλώς μια ευκαιρία για απόδοση τιμών στους ήρωες του 1821, αλλά ένα διαχρονικό, σκληρό μάθημα εθνικής αυτογνωσίας. Η τραγωδία του νησιού δεν προήλθε μόνο από την αριθμητική υπεροχή του εχθρού, αλλά κυρίως από τις συνήθεις παθογένειες της φυλής μας: την αδράνεια της κεντρικής διοίκησης, την έλλειψη συντονισμού και τον εσωτερικό διχασμό που άφησε μια από τις ισχυρότερες ναυτικές δυνάμεις του Αιγαίου ανυπεράσπιστη στην πιο κρίσιμη στιγμή της.
Σήμερα, σε μια εποχή έντονης περιφερειακής αστάθειας και γεωπολιτικών προκλήσεων στο Αιγαίο και τη Θράκη, το Ολοκαύτωμα των Ψαρών μάς υπενθυμίζει ότι η εθνική ασφάλεια και η αποτρεπτική ισχύς δεν μπορούν να βασίζονται σε ευχολόγια ή σε ξένες υποσχέσεις. Η θωράκιση των συνόρων μας —είτε πρόκειται για τα ακριτικά νησιά είτε για την ηπειρωτική γραμμή της Θράκης— απαιτεί διαρκή ετοιμότητα, ισχυρές ένοπλες δυνάμεις και, πάνω από όλα, εθνική ομοψυχία. Η «Δόξα» θα περπατά πάντα σταθερά στα σύνορά μας, αρκεί εμείς να μην ξεχνάμε τα λάθη του παρελθόντος.
